|
GJENDJA NË MAQEDONI
Ne nentor te vitit 1996 hyri ne fuqi ligji penal I pare I Republikes se Maqedonise ne te cilin eshte permbajte vepra penale prej Nenit 191- “Ndermjetsues ne prostitucion”' cila e solli edhe inkriminimin e cila eshte permbajtese ne Nenin 418 – “krijimi I marredhenjeve te sklleverve dhe mbartja e njerezve ne marredhenje sklleverore”.
Keto dy Nene jane te sjellura ne pajtim me dokumentet nderkombetare te cilet e regullojne kete materije.
Me sjelljen e Nenit 418-a “tregtija me njerez” I cili hyri ne fuqi ne janar te vitit 2002 ne gazeten zyrtare te Republikes se Maqedonise ishin te publikuara ndryshimet e Nenit 418-a,gjithashtu ne ligjin penal te Republikes se Maqedonise u sollen edhe dy Nena te rinje, Neni418-b dhe Neni 418-c.
Neni 418-a
1. Ai cka me dhune, kercenim serioz sjelle hamendje ose forma te tjera te dhunes, grabitje, mashtrim, me keq perdorimin e pozites se tij ose gjwendje shtatzenje me pafuqine e tjeter kujte ose me dhenjen ose marrjen e parave ose menyre tjeter per te marre pajtim(leje) nga njeriu I cili ka kontrolle mbi tjeter kend, genjen, mashtron, mbarte, blene, shite, strehon ose pranon jeri per eksplatim rruges drejte prostitucionit ose forma te tjera te eksplatimit seksual,pornografi,pune te detyruar ose sherbyese, roberi, martese te detyruar, abortim te detyruar, adaptim te paligjeshme ose ndonje rast te ngjajshem ose mbjellja e pjeseve te trupit te paligjeshem do te denohet me burg me se paku kater vjete.
2. Ai cka mashtron, mbarte, percjelle, blene, shete, strehon pa ligje ose mere femi ose adoleshente me qellim qe te behet eksplatim I ketij Neni do te denohet me burg me se paku tete vjete.
3. Ai cka do te merre ose prishe identifikime personale per ti kryer veprimet prej paragrafit (1) dhe (2) do te denohet me burg me se paku kater vjete.
4. Ai cka perdore ose bene te mundeshne te tjereve sherbime seksuale me njerez te cilet jane viktima te tregtise me njerez do te denohen me burg prej gjashte muaj deri me pese vjet burg.
5. Nese vepra prej paragrafit (4) te ketij Neni eshte bere me femi ose adoleshente ai cka e ka bere kete do te denohet me burg me se paku tete vjet.
6. Nese vepren prej paragrafit (1) e bene person me profesoin jurist do te denohet me denim pagese.
7. Mjetet dhe mjetet bartese te perdorura per kryerjen e veprave do te miren.
Neni 418-b
1. Ai cka me dhune ose me kercnim serioz sulmone mbi trupin e dikujte ose jeten e dikujte, me grabitje, mashtrim,per interes, me keq perdorim te pozites ose me keq perdorim te pafuqise te tjeter kujte, mbartje ilegale te migranteve neper kalime kufitare, ai cka bene, sjelle, zoteron dokumentacione te rejshme per ate qellim do te denohet me se paku kater vjet burg.
2. Ai cka rene, radhton ose mashtron, strehon, mbart, blene, shet, pranon emigrant do te denohet me burg prej nje deri me pese vjet burg.
3. Nese me berjen e veprave te permendura ne paragrafet 1. dhe 2. dhe eshte rezikuar jeta ose shendeti I emigrantit ose me emigrantin behen sjellje te keqija sidomos nese e ofendon ose ndalon qe emigrantin ti perdore te drejtat te cilat I takojne sipas te drejtes nderkombetare, ai cka e bene kete do te denohet me burg me se paku tete vjet.
4. Nese vepra e paragrafit 1. dhe 2. jane te bere me femi ne moshen e adoleshences, ai cka e bene kete do te denohet me burg me se paku tete vjet.
5. Mjetet dhe mjetet bartese te perdorura per te kryer veprat do te miren.
Îðãàíèçèðàœå íà ãðóïà è ïîòòèêíóâàœå íà
èçâðøóâàœå íà äåëàòà òðãîâè¼à ñî ëóƒå è êðèóì÷àðåœå íà ìèãðàíòè
Neni 418-c
1. Ai cka organizon grupe, bande ose ndonje shoqeri tjeter per te kryer vepra penale prej Nenit 418-a dhe Nenit 418-b do te denohet me burg me se paku me tetevjete
2. Ai cka do te behet antar e ndonje grupe, bande ose ndonje shoqerie tjeter prej paragrafit 1. ose ne menyre tjeter I ndihmon grupes do te denohet me burg me se paku me nje vjet.
3. Antare I grupes prej paragrafit 1. i cili do ta zbulon ose paraqet grupen para se te kryej ndonje veper penale prej permbajtjes se tyre do te lirohet prej denimit.
4. Ai cka bene thirje, permbane ose perkrah kryerjen e veprave penale prej Nenit 418-a dhe 418-b, do te denohet me burg prej nje deri me dhjete vjete.
Republika e Maqedonise me 28.09. te vitit 2004 e ratifikoj Palermo protokolin.enkas enkas inspiracioni per te sjellur ne Nenin 418-a ne kodin penal ishte ofruar prej zgjedhjes ne protocol me cka ky Nene eshte pruar me pajtim dhe mbi baze te Nenit 3 prej protokolit.Ne fillim te vitit 2001,pushteti I propozoje komisionit Nacional per lufte kunder tregtise mr njerez dhe emigrimit ilegal te beje program Nacional per lufte kunder tregtise me njerez dhe emigrimit illegal I cili hyri ne fuqi ne vitin 2002.Qellimi I ketij programi eshte e plote me detale dhe aktivitete te koordinuara ne te gjitha subjektet te cilat jane te involvuara ne lufte kunder tregtise me njerez.Me programin nacional jane te paraparura aktivitete per hulumtimin e arsyes te cilet kane ndikim mbi tregtine me njerez dhe emigrimin illegal,zbulimi I pruresve te ngjarjeve kriminale,menyra e tyre se si veprojne dhe lidhja me grupet nderkombetare dhe individualisht,masa preventive per paraqitjen e ketyre veprimeve,ndeshkim ne baze te ligjit penal te pruresit te ketyre paraqitjeve ne te gjitha nivelet,sikurse edhe masa per mbrojtjen e viktimave te ketyre aktivitete.
E gjithe kjo jepe shansa pozitive per lufte kunder tregtise me njerez ne sektorin Qeveritare dhe joqeveritare te cilet e luajne rolin kryesor ne luften kunder ketij fenomeni.Maqedonija eshte nje prej shteteve te vogla dhe te varfura te Europes lindore.Problemi per zmadhimin e tregtise me njerez eshte shenje I kursit te ngadalshem dhe te pashendoshe,te ndryshimeve ne shoqerine tone.Vizat te parealta te maqedonasve per nje jete me te lehte ne Perendim gjithashtu solli perhapjen e fenomenit te tregtise me gar.Jo me pak I rendesishmem eshte edhe menyra ne te cilen I perjetojne ndryshimet femrat te reja maqedonase,vendosja dhe zgjedhja e rende per nje jete te pavarur.Te dihet dicka per fenomenin e tregtise me njerez me rendesi te kuptohet menyra se si jetojne dhe ndjihet gruaja e re ne vendin e saj. Gjithashtu eshte me rendesi te dihet se si e ndjen ajo vehten kur eshte jashte shtetit.Eshte ritur numri I grave te cilet shkojne ne Perendim duke lypur shansen e tyre,ajo eshte nje fenomen per shtetin tone.
Lidhja direkte per tregtin me njerez eshte e parapare.Kaluan me shume se njezet vjete kur etuizma per te tejkalur stereotipet e gruas e rrethuan boten e Europes.Tendenca feministe u paraqiten dhe njerezit filluan te bisedojne per te drejtat e tyre ato sot jane te brengosur per thyerjet dhe kufizimet te perditshme te shtetit te tyre.Sikur edhe shtetet te tjera te regjionit,Maqedonija tregon zmadhim te tregtise me njerez dhe prezenc te grave te huaja ne shtetin tone.Problemi eshte keqesuar ne pese-gjasht vitet e fundit pershkak te tranzicionit,krizes ne Kosov,zmadhimi I kriminalit te organizuar dhe jo respektimi I kontrollimit kufitar dhe formave juridike ne tere Europen Lindore
web-faqja e Portes se Hapur eshte financisht e perkrahur prej
UNICEF  dhe LA STRADA 
|
|
