Трудова експлоатација

 

Иако терминот ,,трговија со луѓе заради трудова експлоатација” е најчесто користен термин, од страна на специјализираната агенција на Обединетите Нации[1] за стандарди на трудот во целата нејзина историја никогаш не е дефиниран поимот трудова експлоатација. Веројатно сите свои 189 конвенции и речиси 100 години од нивната правна интерпретација, се всушност континуиран обид да се дефинира што претставува трудова експлоатација, толкување и поим кој навистина бара постојано ревидирање и ажурирање за да одговори на променливата реалноста.
Во пракса, тешко е да се повлече јасна линија и одвојување на експлоатацијата како кршење на работничките права од принудната работа или трговијата со луѓе. Во некои европски земји, тесна дефиниција се користи додека во други концептот на трговија со луѓе заради трудова експлоатација е поширок. Овој проблем ја попречува идентификацијата во пракса и создава правна несигурност за работниците.
За да се надмине овој проблеми, Меѓународната Организација на Труд (МОТ) создаде сет на индикатори за да се идентификува принудната работа во пракса како краен резултат на процесот на трговија со луѓе. Подоцна, во соработка со Европската комисија, тие беа дополнително рафинирани во Европски контекст често нарекувани како методологијата Делфи[2].
Комбинацијата на индикаторите претставува веројатноста за случај на принудна работа и трговија со луѓе. Индикаторите вклучуваат ропство поради долг, задржување на документи за идентификација, задржување и неплаќање на платите, измама или лажни ветувања, финансиски казни, закани за присилно отстранување и ограничувања на слободата на движење.
Индикаторите го илустрираат размислувањето зад аргументацијата дека трговијата со луѓе и принудната работа треба да се гледаат заедно како континиум на трудова експлоатација која се движи од пристојна работа до принудна работа.[3] Исто така и да се види заштитата од сите форми на експлоатација заедно како континиум, како начин да се прекине процесот кој води кон принудна работа и спречување на идни злоупотреби. Трговијата со цел трудова експлоатација не може да се види, ниту да и се пристапи како изолиран проблем, бидејќи претставува збир на сериозни кршења на човековите права. Во однос на Основните стандарди на труд[4], работниците во ситуација на принудна работа страдаат од дискриминација, нивниот статус во однос на престој може да влијае врз правото на слобода на здружување и колективно договарање, а во некои случаи тие дури и може да бидат малолетни. Други повреди на правата вклучуваат не исплаќање или задоцнето плаќање на платите, плати кои се под минималната загарантирана плата, повреди на здравјето и безбедносните прописи, социјалните права, безбедност, итн. Сите овие елементи се различни аспекти на трговијата со луѓе за трудова експлоатација. На принудната работа , исто така треба да се гледа повеќе како процес отколку само како статичка врска. Работници не стануваат принудни работници преку ноќ, туку постепено се зголемува нивната принуда. На пример ранливоста на мигрантите често се зголемува со текот на времето бидејќи тие се под притисок да ги отплатат долговите, или доколку тие се предмет на имиграциона контрола и изнуда од криминални мрежи. Покрај тоа, работодавците често го ,,тестираат” отпорот на работниците пред да ги притиснат во поекстремни експлоататорски ситуации. Би можело да се размислува за овој процес како постојано стеснување на лавиринт каде што моќта на работникот за донесување одлуки на крајот потполно е изгубена.[5]
Многу доселеници се измамени од лажни ветувања за вработување во странство од страна на посредници, агенции, или неформални или криминални мрежи. За да го платат надоместокот за вработување, тие се принудени да земат на заем од семејството, пријателите, нивните агенти (посредници) или иден работодавач. По пристигнувањето, по одбивањето на нереално зголемените трошоци за храна, сместување и други основни потреби, остатокот од платата не е доволно за да заштедат пари, да го отплатат долгот, или да испратат дома како што и многумина планирале да го сторат уште од самиот почеток. Овие практики (на должничко ропство) ги држат мигрантите врзани за нивните работодавци принудувајќи ги да ја работат истата работа и под истите супстандардни услови. Работниците кои завршуваат во принудна работа не се нужно не документирани или непријавени работници. Многу влегуваат во земјата легално со дозвола за работа или се државјани од самиот почеток. Фактот дека работниците се тргувани во принудна работа во нашите економски сектори неизбежно наметнува да се дебатира за нерегулираниот глобален пазар на труд и моменталната состојба на заштита на правата на работниците. Дерегулацијата на пазарите на труд и намалување на социјалната заштита, како стратегија за зголемување на конкурентноста во глобалната економија има деформирачко влијание на работниот однос. Овој тренд на непостојаното вработување, неформализација и индивидуализација на трудот и вработувањето создаде амбиент кој сега се чини дека е плодна почва за сите видови на злоупотреба, вклучувајќи екстремни ситуации на принудна работа и трговија со луѓе.

Ропство
Ропството според конвенциите на ООН се дефинира како: ,,статус или состојба на лице врз кого се врши било кое или сите од овластувањата поврзани со правото на сопственост”. [1] Ропство е многу повеќе од принудна работа. Сите ропства вклучуваат принудна работа, но не сите случаи на принудна работа вклучуваат ропство. Меѓународната забрана на ропството е апсолутна, не постојат исклучоци (како што постојат за принудната работа). Ропството е институција во која господарот на робови ги користи своите права на сопственост преку уништување на човековата личност односно лицето како носител на правата и го сведува робот (лицето) на предмет, без права. Ропството се смета за комплетен систем на сопственост.  
За повеќе информации-Ропство. 

Должничко ропство (или ропска работа)
Дополнителната Конвенцијата на ООН за укинување на ропството, трговијата со робови и институциите и практики слични на ропство го вклучува должничкото ропство како практика слична на ропство. Должничкото ропство, како што се вели е статус или состојба што произлегуваат од залог на должникот на своите лични услуги или на оние на лицето под негова контрола како гаранција за долгот, доколку вредноста на тие услуги ако разумно проценети не се користат кон ликвидација на долгот или должината и природата на тие услуги не се соодветно ограничени и ,,дефинирани” (Дополнителна Конвенцијата на ООН, чл. 1) 
За повеќе информации- Должничко ропство

Принудна работа
Меѓународниот инструмент за решавање на принудната работа е во рамките на МОТ, која е специјализирана агенција на ООН.[1] Нема посебна конвенција на ООН за принудна работа, но конвенцијата на ООН за граѓански и политички права ги забранува повеќето форми на ,,принудна работа”. [2] МОТ Конвенцијата за принудната работа бр. 29 ја содржи следнава дефиниција: Принудна или задолжителна работа е секоја работа или служба која е наложена од кое било лице под закана за каква било казна и за која тоа лице не се понудило доброволно.[3]
Средството за казна вклучува закани за физичко насилство врз работникот или роднините, физички притвор и негирањето на правата[4]. Забраната за принудна работа на Конвенцијата не е апсолутна (со оглед дека забраната на ропство е апсолутна), бидејќи се дозволени одредени форми на принудна работа за (а) воена служба, (б) кога тоа е дел од ,,вообичаените граѓански обврски на граѓаните, “(в) осуда за вршење труд за некој јавен орган, (г) кога е потребно во ,, итни случаи “и (д),, ситни комунални услуги “од страна на членовите на заедницата за заедницата (Конвенцијата на МОТ бр. 29, чл. 2.2). Подоцна Конвенцијата на МОТ, исто така, забранува употребата на принудна работа за политички и економски цели или како средство за трудова дисциплина, или казна. [5]Важно е да се напомене дека, сепак, двете конвенции не забрануваат употреба на трудот на затвореници; тие само поставуваат ограничувања на неговата употреба. Историски, владите користеле принудна работа за јавни проекти како изградба на патишта и сл. 
За повеќе информации-Принудна работа

[1] МОТ е основана во 1919 година, во пресрет на деструктивната војна да продолжи со визијата врз основа на премисата дека универзален траен мир може да се постигне само ако се заснова на социјална правда. МОТ стана првата специјализирана агенција на ОН во 1946 година. [2] (ICCPR , член. 8,3).[3] За законското значењето на принудна работа, види МОТ 2009 (б).[4] (МОТ 2005, 5).[5] (Конвенцијата на МОТ бр 105, чл. 1). [1] (Ропство Конвенцијата на ОН, член 1 (1).)[1] Понатаму во текстот ке се користи кратенката ОН [2] ILO/European Commission (2009): Operational indicators of THB; Results from a Delphi survey implemented by the ILO and the European Commission. Geneva:ILO [3] Skrivankova К., 2011 Between decent work and forced labour: examining the continuum of exploitation, JRF programme paper: Forced Labour, November 2011 [4] ILO Core Labour Standards: 1949 Right to Organise and Collective Bargaining Convention No. 98, 1930 Forced Labour Convention No. 29, 1957 Abolition of Forced Labour Convention No. 105, 1951 Equal Remuneration Convention No. 100, [5] B. Andrees, Forced Labour and Trafficking in Europe: How People are Trapped in, Live through and Come out (Working paper ILO, Geneva, 2008) p. 22.

  • Стратешки партнерства за развивање на социјална агенда за промени

     

    Здружението за акција против насилство и трговија со луѓе - Отворена порта Ла страда, го промовираше проектот Стратешки партнерства за развивање на социјална агенда за промени: Препознај, почитувај и остварувај права“ финансиран од Европската Унија.

    Неговото спроведување треба да овозможи зајакнување на граѓанските организации во Македонија, како и нивна можност за финансирање преку програма за ре-грантирање за поддршка на здруженија на граѓани кои што делуваат во областа на заштитата на човековите права (жени, деца, социјални права, миграција, организиран криминал вклучувајќи ја и трговијата со луѓе и експлоатацијата).

    Дознајте повеќе!
  • Open call for Consultancy

    Open call for Consultancy for the Guide on referral system/social service delivery for migrants

    Title: IRIS NETWORKing - CSOs for protection sensitive migration management

    Дознајте повеќе!
  • ПОВИК ЗА ОБУКА

    Дознајте повеќе!
  • Меѓународен ден на жената 8 март Почитување на правата на жените работнички и искоренување на трудовата експлоатација

    Меѓународен ден на жената  8 март 
    Почитување на правата на жените работнички и искоренување на трудовата експлоатација

    Овој 8 ми март го посветуваме на жените работнички од текстилната и кожарската индустрија  и повикуваме на почитување на работничките права и искоренување на трудовата експлоатација која што се случува во Македонија.

    Текстилната индустрија е најголема извозна индустрија во Македонија која допринесува економска стабилност, производство, работа, извоз. Податоците од теренските истражувања што Отворена Порта ги направи во 2015/2016 за текстилната и кожарската индустрија укажуваат на полова дискриминација, односно жени работници кои заработуваат помалку од нивните машки колеги за работа со еднаква вредност. Жените претежно се наоѓаат во  безизлезна состојба и не можат да излезат  од услови на сиромаштија со речиси никакви можности за работа. Ниските плати вршат структурно, економско насилство врз работниците, особено врз жените. Зависноста е клучен збор тука,  главно за илјадниците жени принудени да останат на работното место, без разлика колку се лоши условите за работа.  Ниските плати, исто така, резултираат со сиромаштија која  двојно и тројно ги оптоварува  жените работнички. На пример повеќе жени работнички од  Македонија споделија дека покрај работата во фабрика , мора да се ангажираат и во земјоделството за да преживеат.

    За жал многу ретко работниците пријавуваат прекршување на работничките права и трудова експлоатација, најмногу поради страв да не  ја загубат работата или поради недоверба во институциите и судството.

    Ние го осудуваме пазарот кој ги експлоатира и прекршува правата на жените работнички особено во текстилната и кожарската индустрија.  

    Ние сметаме дека Владата треба да посвети повеќе внимание на мерките за сузбивање на трудовата експлоатација,  заштитата на човековите права, вклучувајќи ги и работничките права  и истите да бидат приоритет во нејзината работа.

    Како организација ќе продолжиме да ги заштитуваме и да се бориме за правата на жените работнички,  жртвите на трудова експлоатација и трговија со луѓе.  Ве потсетуваме дека истражувањето на Отворена порта можете да го проследите на следниов линк: http://www.lastrada.org.mk/mainarchive/The-real-cost-of-our-shoes-REPORT-SUPER-LOW.pdf

     

    Дознајте повеќе!
  • Превенција од трговија со деца преку обработка на едукативен филм Набљудувачи

    Отворена Порта спроведе низа на работилници во 12 средни училишта во Скопје и Куманово, каде младите- средношколци имаа можност да го проследат филмот „Набљудувачи“ и да дискутираат на тема превенција од трговија со луѓе. 
    Филмот набљудувачи е 36 минутен филм , снимен во форма на колаж, кој се состои од 3 различни приказни за трговија со деца и млади. Филмот е од едукативен карактер и во последните секвенции од приказната се прикажува еден од многуте начини на конструктивно разрешавање на ситуацијата во кое се нашло детето/младата личност , и којашто не би довела до искуство со трговија со луѓе. 
    Низ овој пристап на анализа на филмот со учениците, се испраќа јасна порака дека некои различни ситуации во кој може да се најде било која млада личност, кој се дел од секојдневниот живот, можат да доведат до позитивни или негативни искуства , зависно од начинот на кој реагираат сите клучни актери во таа ситуација(семејството, младите, заедницата, стручниот персонал од училиштата, наставниците) кои се грижат за благосостојбата на детето. 
    Преку гледањето на филмот и дискусија со учениците се овозможува да се разбере сложеноста на феноменот на трговија со луѓе и да се согледаат можните начини за заштита и намалување на ризикот од трговија со деца. 
    Активностите беа организирани во партнерство со Набљудувачката мисија на ОБСЕ во Скопје.
    Превенција од трговија со деца преку обработка на едукативен филм Набљудувачи. 

        

    За да го погледнете филмот ве молиме отворете го следниов линк: https://www.youtube.com/watch?v=Thb6Ccot9as 

     

    Дознајте повеќе!
  • Нова регионална иницијатива на ИРИС МРЕЖА

    Нова регионална иницијатива на ИРИС  МРЕЖА

    Заеднички состанок, Скопје, 02.март 2018, домаќин Отворена порта

    Целта на состанокот е преставување на  новите можности на соработка и поддршка на членовите на ИРИС мрежата.

    Повеќе за проектот можете да погледнете на следниов линк: http://iris-see.eu/new-regional-initiative-of-the-iris-network-csos-for-protection-sensitive-migration-management/

    Дознајте повеќе!
Видеа
  • МОБИЛНА АПЛИКАЦИЈА BAN HUMAN TRAFFICKING
    МОБИЛНА АПЛИКАЦИЈА BAN HUMAN TRAFFICKING
  • Трговијата со луѓе и трудова експлоатација на нашиот континент
    Трговијата со луѓе и трудова експлоатација на нашиот континент
  • КРЕНИ ГО ГЛАСОТ ПРОТИВ ТРГОВИЈАТА СО ЛУЃЕ- 2 дел
    КРЕНИ ГО ГЛАСОТ ПРОТИВ ТРГОВИЈАТА СО ЛУЃЕ- 2 дел
  • Спречи, Заштити, Надомести
    Спречи, Заштити, Надомести
  • Медиумска кампања „Крени го гласот против трговијата со луѓе“ -1 Дел
    Медиумска кампања „Крени го гласот против трговијата со луѓе“ -1 Дел
  • Банер Хана
    Банер Хана
Донатори
Top